Historikisht, Emiratet e Bashkuara Arabe kanë qenë një aleat i besueshëm i Arabisë Saudite në OPEC. Megjithatë, ka një arsye në rritje për të dyshuar në angazhimin e Abu Dhabi ndaj kartelit në mes të konfliktit të vazhdueshëm midis Arabisë Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe që vë në dyshim të ardhmen e OPEC. Tregjet e naftës tani janë në një gjendje pasigurie në kontekstin e kërkesës globale në rritje të karburantit, transmeton InfoShqip.
Nën sipërfaqe, këto zhvillime të fundit bëjnë që shumë analistë të konkludojnë se Aleanca Saudite-Emirate është në telashe serioze. Siç kanë vërejtur shumë komentues, përpjekjet Saudite për të tërhequr disa nga kompanitë e Dubait përmes stimujve ekonomikë, investimeve të mëdha dhe fondeve të tjera nuk janë pritur shumë mirë nga udhëheqja e Emirateve.
Më 5 korrik, qeveria Saudite ndryshoi rregullat e saj që rregullojnë importet nga vendet e Gjirit, kryesisht vendet arabe. Kjo ishte pjesë e një përpjekje për të sfiduar statusin e Emirateve të Bashkuara Arabe si një qendër tregtare dhe biznesi në rajon.
Tensionet gjeopolitike
Konflikti midis Arabisë Saudite dhe Emirateve të Bashkuara Arabe shkon përtej OPEC-ut, politikës së naftës dhe konkurrencës ekonomike; mosmarrëveshjet gjeopolitike janë zhvilluar midis Riadit dhe Abu Dhabit gjatë viteve. Pjesa më e madhe e kësaj buron nga vendosmëria e Emirateve të Bashkuara Arabe për të hartuar një kurs të pavarur në çështjet rajonale dhe ndërkombëtare, duke zbuluar një përçarje midis udhëheqësve të këtyre dy fuqive të fuqishme Arabe.
Princi i Kurorës së Arabisë Saudite Muhamed bin Salman (MBS) “nënkupton që Arabia Saudite është automatikisht udhëheqësi ose ‘vëllai i madh’ i rajonit,” beson analisti Sami Hamdi. “Por Muhamed bin Zayed në heshtje e kundërshton këtë status quo dhe është gjithnjë e më këmbëngulës në vizionin e tij për përfaqësim dhe dominim më të madh dhe joproporcional të interesave të Emirateve të Bashkuara Arabe në rajon.”
Mbi të gjitha, që nga themelimi i Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit (GCC) në 1981, Emiratet e Bashkuara Arabe – si katër anëtarët e tjerë më të vegjël të Këshillit – janë kujdesur për qëllimet hegjemoniste të Arabisë Saudite në të gjithë Gadishullin Arabik. Pikëpamja se Riad nuk respekton gjithmonë sovranitetin e fqinjëve të saj nga vendet e GCC është ndarë për shumë vite nga zyrtarët në Abu Dhabi, Kuvajt, Doha dhe Muscat.
Dinamikat në Uashington ishin gjithashtu të rëndësishme, me Muhamed bin Zayed në thelb duke shërbyer si njeriu kryesor i Muhamed bin Salman, dhe gjatë presidencave të Barak Obamës dhe Donald Trump. Muhamed bin Zayed përdori dominimin e Muhamed bin Salman në përpjekje për të ridrejtuar politikën saudite në mënyra që ishin më shumë në interes të Abu Dhabi, transmeton InfoShqip.
Interesa të ndryshëm të rivalëve rajonalë
Por politika e jashtme e këtyre dy vendeve të Gjirit ka divergjuar disi, me Riad dhe Abu Dhabi, të cilët e kanë bërë të qartë se ata do të ndjekin rrugën e tyre, të paktën për një numër çështjesh. Ka të paktën katër pika kryesore të mosmarrëveshjes kur bëhet fjalë për çështjet rajonale.
Së pari, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Izraeli nënshkruan Marrëveshjen e Abrahamit vitin e kaluar, duke shënuar triumfin e madh të përpjekjeve të Izraelit për t’u integruar në botën arabe pa bërë asnjë lëshim për palestinezët. Abu Dhabi ka një mori interesash që e shtyjnë atë më pranë shtetit hebre, nga gjeopolitika, teknologjia, turizmi dhe energjia. Por Arabia Saudite, të paktën deri më tani, ka refuzuar të braktisë Nismën Arabe të Paqes.
Mosmarrëveshjet midis Riadit dhe Abu Dhabit rreth marrëveshjes së Abrahamit u panë në dhjetor 2020, kur Princi Saudit Turki bin Faisal adresoi çështjen Palestineze në forumin e Dialogut IISS Manama me vërejtje të mprehta që shkaktuan zemërim në Emiratet e Bashkuara Arabe.
Do të duhet pak kohë për të kuptuar më mirë se si dalja e mundshme e Emirateve të Bashkuara Arabe nga OPEC do të ndikojë në aleancën Emiratet-Arabia Saudite. Pavarësisht nga e ardhmja e Emirateve të Bashkuara Arabe në OPEC, duket e sigurt të supozojmë se Sauditët me mençuri kanë përmirësuar marrëdhëniet e tyre me Omanin dhe Katarin, në një kohë kur marrëdhënia e Riadit me Abu Dhabi është nën presion të konsiderueshëm./InfoShqip.com
